Zmiany w regulacjach prawnych dają obecnie możliwość zastosowania nowoczesnej techniki zaciskowej do łączenia instalacji gazowych w Polsce. Artykuł prezentuje dedykowany dla układów dystrybucji gazu system połączeń miedzianych i ze stopów miedzi – Sanha-Press Gaz.

Do tej pory systemy zaciskowe były wykorzystywane do budowy instalacji gazowych tylko u naszych południowych i zachodnich sąsiadów (Czechy, Niemcy) oraz w Skandynawii. W Polsce do niedawna możliwe było stosowanie tylko połączeń gwintowanych lub lutowanych lutem twardym.

Zmiany w prawie

Na mocy zmian w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690) z późniejszymi zmianami obecnie dopuszcza się łączenie przewodów instalacji gazowych w budynkach innymi sposobami niż tylko za pomocą złączek gwintowanych lub lutowanych lutem twardym, jak to było dotychczas. Paragraf 163 tego rozporządzenia w punkcie 1a oraz punkcie 4 zawiera m.in. stwierdzenie: (…) Dopuszcza się stosowanie innych sposobów łączenia rur, jeżeli spełniają one wymagania szczelności i trwałości określone w Polskiej Normie dotyczącej przewodów gazowych dla budynków. Mowa tu o normie PN-EN 1775: 2001 Dostawa gazu. Przewody gazowe dla budynków. Maksymalne ciśnienie robocze do 5 barów. Zalecenia funkcjonalne.
Mówiąc prościej, zapis ten daje możliwość zastosowania nowoczesnych technik połączeniowych, w tym także techniki zaciskowej do łączenia instalacji gazowych w Polsce. Zmiany te niemal bezpośrednio pozwalają skorzystać ze sprawdzonych rozwiązań stosowanych jak dotąd tylko w instalacjach grzewczych, wodnych czy przemysłowych.

Złączki systemu Sanha-Press Gaz do łączenia instalacji gazowych

Złączki Sanha-Press Gaz

Seria Sanha-Press Gaz z miedzi (seria 10000) oraz stopów miedzi (seria 11000) to grupa łączników instalacyjnych przeznaczonych do łączenia miedzianych rur w instalacjach gazowych na paliwa gazowe. Obie serie od ponad 10 lat są produkowane w Polsce. Ze względu na brak możliwości wykorzystania ich na rynku krajowym, do tej pory były dystrybuowane i montowane m.in. w Niemczech i Czechach.
Aby spełnić wszystkie wymagania zawarte we wspomnianym wcześniej rozporządzeniu oraz normie, złączki poddane zostały szczegółowym testom w laboratorium Instytutu Nafty i Gazu w Krakowie. Pozytywne wyniki raportów z badań oraz kontrola produkcji zaowocowały wydaniem Aprobaty Technicznej i stosownych certyfikatów INiG, pozwalających na w pełni legalne stosowanie złączek Sanha.

Właściwości

Złączki Sanha-Press Gaz są oznakowane zgodnie z nowymi wymogami INiG, tak aby w sposób jednoznaczny można było określić lokalizację instalacji gazowej w budynku. Dobrze widoczny żółty kolor oznaczenia uzupełniony jest informacjami o podstawowych parametrach pracy instalacji:
• symbol MOP5 (ang. Maximum Operating Pressure) – maksymalne ciśnienie robocze do 5 barów,
• symbol T2 – drugi zakres temperaturowy (od -20 do +60^oC).

O-ring HNBR

Wszystkie złączki serii 10000 i 11000 wyróżnia także charakterystyczny żółty
o-ring z wulkanizatu typu HNBR (ang. Hydrogenated Nitrile Butadiene Rubber), czyli mieszanki na bazie uwodornionego kauczuku akrylonitrylowego. Jest to kopolimer akrylonitrylu oraz butadienu z całkowitym lub częściowym uwodornieniem podwójnego wiązania komponentu butadienowego. Sieciowanie nadtlenkowe materiału podnosi, poprzez podwójne wiązanie, jego stabilność temperaturową i utleniającą. Tworzywa gumowe przygotowane w ten sposób charakteryzują się dużą wytrzymałością mechaniczną oraz większą odpornością na ścieranie. W zakresie temperatury od -30^oC do +150^oC wykazują wysoką odporność na takie media jak:
• węglowodory alifatyczne, tj. propan, butan, benzyna, oleje mineralne (olej smarowy, niektóre oleje i ciecze hydrauliczne,
• płyny hydrauliczne na bazie olejów mineralnych,
• paliwa dieslowskie,
• ozon,
• mieszaniny glikoli z wodą do 150^oC,
O-ring został również przebadany pod kątem odporności ogniowej. W temperaturze 650±10^oC właściwości materiału pozwalają mu nadal pełnić funkcje uszczelnienia połączenia.

Montaż

Technika zaciskowa w instalacjach gazowych podnosi bezpieczeństwo pracy instalatora. W porównaniu do połączeń lutowanych elimimuje zagrożenia podczas pracy z otwartym ogniem. Poprawia estetykę instalacji i znacznie skraca czas montażu. Pewność wykonania połaczeń w mniejszym niż dotychczas stopniu zależy od doświadczenia instalatora. Po krótkim przeszkoleniu możliwe jest łączenie elementów instalacji w sposób pewny i szczelny, nawet przez mniej doświadczonych monterów. Podobnie jak w innych seriach złaczek Sanha, złączka niezaciśnięta od razu sygnalizuje nieszczelność połączenia podczas próby ciśnieniowej.
Przygotowane w ten sposób złączki Sanha-Press Gaz są łatwym w użyciu oraz dającym pełne bezpieczeństwo montażu i eksploatacji rozwiązaniem. Wykonanie instalacji w budynku mieszkalnym wymaga użycia jednego kompletu narzędzi.

Jarosław Czapliński
Autor jest menedżerem
produktu / doradcą technicznym
w firmie Sanha Polska